NS Intercity Nieuwe Generatie (ICNG)

Klik hier voor het overzicht van de treinstelnummers

Vijfdelige ICNG

De Intercity Nieuwe Generatie (afgekort ICNG) is de projectnaam voor de aanschaf van nieuwe enkeldeks treinstellen van de NS. De treinen worden ontworpen en gebouwd door Alstom en gebaseerd op het Coradia Stream platform. De treinen zijn bedoeld om ouder materieel (zoals het ICMm en de ICRm) te vervangen, maar ook om de groei van het aantal reizigers op te vangen. De treinstellen worden ingezet op het hoofdrailnet, het klassieke spoorwegnet van NS, en ook op de HSL Zuid, waar het indirect de vervanger wordt van de V250.

De treinen hebben vijf of acht rijtuigen die rusten op Jacobsdraaistellen. Hierdoor hebben de treinen brede bakovergangen, zoals ook veel voorkomt bij metro's en trams. Dit zorgt voor een betere verdeling van de passagiers in de trein, en een groter gevoel van veiligheid bij de reizigers, door het verbeterde overzicht in de trein. De vloer komt op dezelfde hoogte als de perrons, waardoor de rijtuigen gemakkelijker toegankelijk zijn. De rijtuigen zijn uitgerust met uitschuifbare treeplanken, waardoor rolstoelgebruikers met weinig moeite naar binnen kunnen. Ook komen er drukdichte enkele deuren die ervoor moeten zorgen dat de luchtdruk in de trein niet wijzigt als de trein door een tunnel rijdt.

De treinen zullen worden voorzien van ATB-EG, het traditionele beveiligingssysteem op het Hoofdrailnet, en het Europese beveiligingssysteem ERTMS, dat gebruikt wordt op de HSL Zuid.

Voorgeschiedenis

Na de gunning van de concessie van de HSL-Zuid aan HSA, werd er gezocht naar een serie aanvullende treinen naast de Thalys-treinstellen, voor de exploitatie van binnenlandse en internationale treindiensten. Deze treinen konden dan het binnenlands treinverkeer over de HSL-Zuid verzorgen en de vervanging van de Beneluxtrein. Na een aanbesteding werd gekozen voor de Italiaanse treinenbouwer AnsaldoBreda, die het V250-model aanbood aan NS.

Vooruitlopend op de indienststelling van de V250 werden vanaf 2009 ICR-rijtuigen ingezet op de Fyra-treindienst tussen Amsterdam, Rotterdam en later Breda. Deze rijtuigen moesten speciaal worden aangepast voor inzet op de HSL Zuid, de tractie werd geleverd door gehuurde Baureihe 186-locomotieven. Nadat begin 2013 de V250 door technische problemen buiten dienst gesteld moest worden, werd besloten om het volledige ICR-rijtuigenpark te renoveren, voor gebruik op de HSL-Zuid. Door de renovatie van de ICR-rijtuigen kon vanaf de herfst van 2015 de treindienst over de HSL Zuid worden uitgebreid.

Anno 2015 was het duidelijk geworden dat de V250 niet meer terug zou keren in de treindienst, het materieel was teruggezonden naar de bouwer. Het ICR naderde de veertig dienstjaren, evenals het ICM dat uitsluitend op het klassieke spoorwegnet wordt gebruikt. Hiermee wordt het volledige enkeldeks materieelpark voor het langeafstandsverkeer van NS toe aan vervanging.

In de periode 2004-2013 is het aantal reizigers op het Hoofdrailnet bovendien met 24% gegroeid. Deze groei is grotendeels te verklaren door een bevolkingstoename, een groter aantal studenten, de gestegen brandstofprijzen en het laten rijden van extra treinen. De vraag naar materieel is dan ook groter geworden.

Aanbesteding

Op 2 mei 2016 maakte NS bekend dat het Franse Alstom de aanbesteding voor de Intercity Nieuwe Generatie gewonnen had. In de strijd deden ook Siemens, Bombardier en Stadler mee. Het contract omvat circa 80 treinstellen wat goed is voor circa 25.000 zitplaatsen. Over verdere specificaties is verder niets officieel bekendgemaakt. Eind mei kondigde het Duitse Siemens aan een kort geding aan te spannen, omdat het het niet eens is met de gunning aan Alstom. Op 15 juli 2016 werd bekend dat Siemens het kort geding heeft verloren en NS definitief een contract met Alstom kon sluiten.

Op 5 augustus 2019 werd bekend dat de NS het aantal Nieuwe Intercity Generatie treinen voor de Intercity Brussel uit naar 20 stuks. Voorheen had de NS naast de bestelling van 79 ICNG-treinstellen voor in het binnenland een optie voor de levering van twee treinen voor België, deze zouden dienen voor vroegtijdige toelating en testritten. Deze is nu doorgetrokken naar een definitieve bestelling. In totaal zijn er 99 ICNG-stellen geleverd worden, waarbij er nog gebruikt gemaakt kan worden voor een volgende optie.

Interieur

De treinen worden voorzien van voor rolstoeltoegangelijke toiletten, en aangegeven ruimtes voor rolstoelgebruikers in de trein. De treinen worden verder voorzien van een eerste klasse, tweede klasse en stiltezones, naar hetzelfde niveau als de huidige intercity-treinen van NS. De treinen zullen voorzien zijn van stopcontacten voor de eerste en de tweede klasse, en het OBIS-informatiesysteem, wat informatieschermen in de trein en gratis wifi omvat. Ten opzichte van het materieel dat het vervangt zal er extra bagageruimte gecreëerd worden.

Presentatie en aflevering

Op 3 oktober 2018 werd het ontwerp van de trein gepresenteerd aan de pers. Dit betrof een houten mock-up die in de loods van de voormalige Wagenwerkplaats in Amersfoort staat. Hier stonden twee mockups, een afgewerkte ingekortte kopbak met interieur, en een aan de buitenkant niet-afgewerkte bak met interieur en een voorbeeld van de toiletruimte.

Vanwege de coronapandemie heeft de testprocedure en de aflevering flinke vertraging opgelopen. Testritten hebben enkele maanden stilgelegen, maar ook vanwege een onderzoek naar een ontsporing. Vanwege de Corona-lockdowns in verschillende landen stokte de levering van diverse apparatuur en de bouw van software, wat zorgde voor een flinke vertraging.

Vrijwel alle stellen die tot in het voorjaar van 2021 naar Nederland getransporteerd werden zullen nog voor afbouw nog terugkeren naar de fabriek in Duitsland of Polen.

Vijfdelige ICNG
Op 23 mei 2020 kwam het eerste treinstel 3108 het land binnen. Deze is grotendeels voorzien van interieur en werd door Duitsland gesleept door RailAdventure en naar de grensplaats Bad Bentheim overgebracht. Hier werd er van locomotief gewisseld met de 9901 van RailExperts die de ICNG-trein samen met de vijf extra (rem)wagons naar de werkplaats in de Watergraafsmeer in Amsterdam overbracht. Hier wordt de trein gebruikt voor opleidingsdoeleinden. Op 4 juni 2020 kwam de 3103 het land binnen die al snel gebruikt werd voor de eerste proefritten. Op 2 januari 2021 kwamen de 3106 en de 3112 het land binnen om de testritten te versterken, zodat er ook met dubbeltractie gereden kon worden. Een dag later werd de 3103 weer teruggezonden naar Polen. Op 30 januari 2021 kwam de 3113 erbij die eveneens gebruikt werd voor testritten, waarna op 15 april 2021 de 3117 volgde. In de avond van 22 mei werd de niet-rijvaardige 3108 weer teruggezonden naar Polen voor afbouw. Op 18 juni 2021 keerde de 3113 weer huiswaarts in de richting van Duitsland / Polen.

Achtdelige ICNG
Op 10 april 2021 kwam het eerste achtdelige stel met nummer 3203 naar Nederland. Deze kwam in aan zonder de NS-kleurstelling, en nog in zwarte lak waarmee de trein in de fabriek gespoten is. Met deze trein konden er proefritten plaatsvinden die gecombineerd waren met vijfjes en dit achtje. Later op 8 mei 2021 kwam de tweede achtdelige trein aan, eveneens in de zwarte kleur. Hiermee konden er ook proefritten plaatsvonden met twee achtdelige treinen, wat de maximale lengte van de trein is.

Achtdelige ICNG-B
Ook in België zal de ICNG vanaf 2025 gaan rijden. Op 7 juni 2021 kwam het eerste achtdelige stel die ook geschikt is voor België via Aken de grens over om naar de tractiewerkplaats in het Belgische Schaarbeek getransporteerd te worden. Vanaf hier begon de trein een week later met de eerste ritjes op een rustig tempo in in België op een rustige spoorlijn bij de plaatsen Aat en Opzullik.

Inzet

Naar verwachting komen de treinstellen rond april 2022 gefaseerd in dienst tussen Breda en Amsterdam. Een jaar later volgt de treinserie tussen Den Haag en Eindhoven. Later komen er ook nieuwe treinseries die Nederland, en in 2025 een Intercity van en naar België die met deze trein zal worden gereden.