Let op: Mondkapjes in het OV zijn vanaf nu verplicht. Reis alleen als het echt nodig is!

Amsterdam Centraal viert feest met 130-jarige bestaan

Het is vandaag precies 130 jaar geleden dat het monumentale station van Amsterdam Centraal werd geopend. NS en ProRail hebben dit vandaag met reizigers gevierd. Met een versierd station, rondleidingen, en historisch beeldmateriaal op schermen kon het de verjaardag van het station de bezoekers vandaag niet ontgaan zijn.

Station Amsterdam Centraal is tegenwoordig één van de drukste stations van Nederland. Er reizen dagelijks meer dan 192.000 mensen van en naar het station. De komende jaren verwacht ProRail echter nog veel meer reizigers. En daarom gaat het station de komende jaren flink op de schop. ProRail en NS gaan hier het historische stationsgebouw renoveren, het aantal opgangen naar de perrons uitbreiden en de huidige perrons verbreden en verlengen. Maar er komt dus ook meer ruimte voor treinen én reizigers: op en rond het station. Bij de Dijksgracht komt een vrije kruising, waardoor treinen zonder te wachten elkaar kunnen passeren. De werkzaamheden gaan van start in 2021 en zullen in 2028 afgerond zijn.

Het artikel gaat verder na de foto

Foto: Brownpau

Verbouwd

In haar 130-jarig bestaan is Amsterdam al meerdere keren verbouwd. In 1869 is opdracht gegeven voor de aanleg van het Centraal Station in Amsterdam. Een kunstmatig aangelegd eiland in het IJ betekende de start voor het monument zoals we nu kennen. Aan de westkant lag Willemspoort, het eindstation van de lijn naar Haarlem. Aan de oostkant lag het station Weesperpoort, eindstation van de Rijnspoorweg (Utrecht – Arnhem – Keulen). Om een samenhangend spoorwegnet in ons land op te zetten voerde de regering de Spoorwegwet in. Voor Amsterdam betekende dit een verbinding met Den Helder en de bouw van een centraal personen- en goederenstation, waar de bestaande en nieuwe lijnen samen kwamen. Het begin van het huidige station.

1869: de start

In 1869 werd de opdracht gegeven. De aanleg van het stationseiland, stationsgebouw en emplacement heeft twintig jaar geduurd. Vooral de aanleg van de fundering was problematisch; negenduizend palen werden geheid om de bouwwerken een stevig fundament te geven. Met de uitvoering van het plan werd de binnenstad afgesloten van het IJ. In 1920 werd de oostelijke vleugel van het stationsgebouw afgebroken voor het Pakketpostgebouw, dat door Jos Cuypers, zoon van architect Pierre Cuypers, is ontworpen. Het spoorverkeer nam onderwijl onverminderd toe. Daarom werden ook nieuwe sporen toegevoegd, een tweede kap en een gebouw aan de IJzijde.

Jaren 80: enorme toename

Het aantal reizigers is inmiddels enorm toegenomen. De middelste tunnel wordt in de jaren 80 verbreed. Ook de Westtunnel wordt verbreed (in 2004). Inmiddels is ook gestart met de aanleg van de Noord-Zuidlijn onder het station. Hiervoor moet de middelste tunnel en de centrale hal van het station afgesloten worden. Ook wordt er gestart met de aanleg van het busplatform en een nieuwe entree aan de IJzijde.

Het artikel gaat verder na de foto

Foto: Amsterdam Municipal Department for the Preservation and Restoration of Historic Buildings and Sites
Foto: Amsterdam Municipal Department for the Preservation and Restoration of Historic Buildings and Sites

In 2015...

In 2015 kreeg het station een uitbreiding aan de IJ-zijde. Toen werd het busplatform aan de IJzijde in gebruik genomen bovenop de IJ-hal, waar inmiddels restaurants en servicewinkels zijn gevestigd. Tevens zijn twee nieuwe passages onder het station uitgegraven. Beide vormen een poortvrije doorgang onder het station. De IJpassage werd in dit jaar geopend. Ook de fiets- en voetgangerstunnel werden geopend en zijn de taxi’s verplaatst van de centrumkant naar de IJzijde.

Een paar jaar later worden vanuit de centrale hal nieuwe trappen gerealiseerd die toegang geven tot de eerste etage. Daar zijn de monumentale corridors gedeeltelijk gerestaureerd en teruggebracht in oorspronkelijke staat. Momenteel wordt er gewerkt aan een entree tot het metrostation vanuit de Cuypershal. Nu staat er op de plek waar deze werkzaamheden plaatsvinden een grote witte kunst-vormige overkoepelende tent. In 2020 zal de nieuwe overdekte toegang gereed zijn.

Foto: Treinenweb
Foto: Treinenweb

Bron: ProRail