Wie bereid is zijn reis iets te verschuiven, kan vanaf september bij NS korting krijgen op rustigere treinen. De vervoerder wil daarmee de drukte tijdens de ochtend- en avondspits beter spreiden. Volgens de vervoerder hoeft slechts een klein deel van de reizigers een andere trein te nemen om in beide treinen voldoende zitplaatsen te creëren.

September is volgens NS altijd de drukste maand, waarbij vooral op dinsdag en donderdag de hoogtepunten ontstaan tijdens de spits. Tegelijkertijd rijden er op veel trajecten ook treinen waarin nog volop plaats is. NS probeert reizigers daarom met korting te verleiden om hun reis enkele minuten tot een halfuur te verschuiven.

PrijsTijd Deals

De korting wordt aangeboden via de zogenoemde PrijsTijd Deals. Reizigers moeten hun kaartje minimaal een dag van tevoren aanschaffen. De aanbiedingen gelden voor geselecteerde treinen aan de randen van de spits waarin nog voldoende capaciteit beschikbaar is.

Volgens NS kan een relatief kleine verschuiving al een groot verschil maken. Als voorbeeld zou op dinsdag de Sprinter van Den Haag Mariahoeve naar Leiden Centraal van 07.46 uur aanzienlijk rustiger worden als zes procent van de reizigers de Sprinter van een kwartier eerder neemt. In dat scenario zou iedereen in beide treinen een zitplaats kunnen hebben.

Ook op andere trajecten kan een beperkte verschuiving de drukte verdelen. In de Intercity van Zwolle naar Amersfoort van 08.49 uur zou het volgens NS voldoende zijn als acht procent van de reizigers een halfuur later vertrekt. Daarmee zouden beide treinen ruimte bieden aan alle reizigers.

Piekbelasting op het spoor

NS vergelijkt de situatie met piekbelasting op het elektriciteitsnet. "NS heeft net als bijvoorbeeld stroomnetbeheerders last van piekbelasting", zegt Tijmen Voet, directeur Dienstregeling bij NS. "Maar als een klein percentage reizigers een minder druk alternatief kiest, hoeven reizigers veel minder vaak te staan in de trein."

Uit een proef die vorig jaar werd gehouden, bleek volgens Voet dat ongeveer een vijfde van de reizigers bereid is een rustigere trein te nemen als daar korting tegenover staat. De meeste deelnemers zouden daarvoor maximaal een halfuur willen wachten.

Dat kan NS helpen om de capaciteit efficiënter te benutten. "Dan hoeven wij minder lange treinen in te zetten voor piekdrukte, terwijl ze buiten de spits grotendeels leeg rondrijden", aldus Voet.

NS verlengt dit najaar bovendien op verschillende trajecten treinen. Reizigers zouden dat vooral moeten merken tussen Alkmaar en Utrecht, Utrecht en Nijmegen en Rotterdam en Leiden.

Minder variatie in treinlengtes

De vervoerder probeert daarnaast de gevolgen van verstoringen te beperken. In de eerste helft van dit jaar nam de hinder door grote verstoringen volgens NS met ruim 25 procent toe ten opzichte van dezelfde periode in 2025. Wanneer de geplande inzet van treinen door een storing wordt verstoord, kan dat ertoe leiden dat er onverwacht een te korte trein rijdt.

NS wil daarom vaker met een vaste samenstelling rijden. Lange treinen worden daarbij soms ingekort, bijvoorbeeld van tien naar acht rijtuigen. Korte treinen worden juist verlengd, bijvoorbeeld van zes naar acht rijtuigen. Volgens de vervoerder wordt daarmee de kans kleiner dat reizigers door een verstoring ineens met een veel te korte trein te maken krijgen.

Onderhoud buiten de drukke dagen

Ook het onderhoud aan treinen wordt aangepast. NS wil onderhoud zoveel mogelijk verplaatsen naar dagen waarop minder mensen reizen. Daardoor moet er op drukke dagen meer materieel beschikbaar zijn.

Een aantal oudere treinen die relatief veel onderhoud nodig hebben, kan daardoor als reserve worden achtergehouden. Zo hoopt NS tijdens de drukste dagen meer stoelen beschikbaar te hebben.